Fizik Nuklear: Istilah Utama (Tingkatan 5 Fizik SPM)

Istilah dan definisi

• Nukleus, Pusat atom yang kecil, tumpat dan bercas positif, yang terdiri daripada proton dan neutron.
• Isotop, Atom bagi unsur yang sama yang mempunyai bilangan proton yang sama tetapi bilangan neutron yang berbeza.
• Keradioaktifan, Pemancaran sinaran (alfa, beta atau gama) secara spontan daripada nukleus tidak stabil bagi atom tertentu.
• Zarah alfa, Zarah yang terdiri daripada dua proton dan dua neutron (nukleus helium) yang dipancarkan oleh sesetengah nukleus radioaktif; ia bercas positif dan mempunyai kuasa penembusan yang rendah.
• Zarah beta, Elektron berkelajuan tinggi yang dipancarkan dari nukleus apabila neutron bertukar menjadi proton; ia bercas negatif dan mempunyai kuasa penembusan sederhana.
• Sinar gama, Gelombang elektromagnet berfrekuensi tinggi yang dipancarkan oleh nukleus tidak stabil; ia tiada cas dan mempunyai kuasa penembusan yang sangat tinggi.
• Reputan radioaktif, Proses rawak apabila nukleus tidak stabil kehilangan tenaga dengan memancarkan sinaran dan bertukar menjadi nukleus yang lebih stabil.
• Setengah hayat, Masa yang diambil untuk separuh daripada nukleus radioaktif dalam sampel mereput.
• Pembelahan nukleus, Pembelahan nukleus berat kepada dua nukleus yang lebih ringan, yang membebaskan sejumlah besar tenaga.
• Pelakuran nukleus, Penggabungan dua nukleus ringan untuk membentuk nukleus yang lebih berat, yang membebaskan sejumlah besar tenaga, seperti yang berlaku di Matahari.
• Tenaga nuklear, Tenaga yang dibebaskan daripada perubahan dalam nukleus atom, seperti pembelahan atau pelakuran, yang diperihalkan oleh E = mc².
• Cacat jisim, Perbezaan antara jumlah jisim nukleon-nukleon berasingan dengan jisim nukleus yang terbentuk daripadanya, yang dibebaskan sebagai tenaga.
• Daya paduan, Daya tunggal yang memberikan kesan yang sama seperti dua atau lebih daya yang bertindak bersama pada objek. (istilah berkaitan dari bab lain)
• Peleraian daya, Proses membahagikan satu daya kepada dua komponen, biasanya bersudut tepat antara satu sama lain. (istilah berkaitan dari bab lain)
• Daya dalam keseimbangan, Keadaan apabila paduan semua daya yang bertindak pada objek adalah sifar, jadi ia kekal rehat atau bergerak dengan halaju malar. (istilah berkaitan dari bab lain)

Standard kandungan asal istilah ini

• 6.1 Reputan Radioaktif
• 6.2 Tenaga Nuklear

Cara mempelajarinya

1. Tutup definisi, sebut dengan kuat, kemudian semak unit.
2. Padankan setiap istilah dengan rumus atau eksperimen daripada bab.
3. Tulis istilah Melayu di sebelah istilah Inggeris, kertas SPM dwibahasa.

Lagi sumber Fizik Nuklear

• Gambaran bab: Fizik Nuklear
• Nota Ulang Kaji
• Kesilapan Lazim
• Soalan Latihan
• Panduan Menjawab Kertas 2
• Panduan Kertas 3
• Set latihan pengiraan

Sumber: DSKP KSSM Physics Form 4 and 5 (Versi English), Sijil Pelajaran Malaysia: Format Pentaksiran mulai 2021, Fizik (4531) (Bahagian Pembangunan Kurikulum (BPK), KPM)